ซื้อของไม่ขอใบเสร็จ เท่ากับจ่ายภาษีเพิ่มโดยไม่รู้ตัว

ซื้อของใช้ในออฟฟิศจากร้านแถวบ้าน จ่ายเงินสด ไม่ได้ใบเสร็จ เพราะรีบและเห็นว่าเป็นเงินไม่มาก รายการเดียวคงไม่เป็นไร แต่ถ้าทำแบบนี้ทั้งปีมันจะกลายเป็นเงินที่หายไปแบบที่เรามองไม่เห็น

สิ่งที่เกิดขึ้นกับเงินที่จ่ายไปคือ บริษัทเสียภาษีจากกำไรซึ่งคำนวณจากรายได้หักค่าใช้จ่าย และค่าใช้จ่ายที่ไม่มีเอกสารรองรับจะเอามาหักไม่ได้ ต่อให้เราจ่ายไปจริงในทางบัญชีก็เหมือนไม่เคยจ่าย ผลคือกำไรที่ใช้คำนวณภาษีสูงกว่าความจริง เราจ่ายเงินจริงแต่ไม่ได้ประโยชน์ทางภาษีเลยเท่ากับจ่ายสองต่อ

ลองคิดเป็นตัวเลขให้เห็นภาพ สมมติทั้งปีมีค่าใช้จ่ายที่ไม่มีเอกสารรวมสองแสนบาท เงินก้อนนี้ควรเป็นค่าใช้จ่ายที่ลดกำไรได้ แต่เมื่อหักไม่ได้กำไรทางบัญชีจะสูงขึ้นสองแสนบาทและภาษีที่ต้องจ่ายก็สูงขึ้นตามอัตราภาษีที่บริษัทใช้อยู่ นี่ยังไม่รวมว่าถ้าจดภาษีมูลค่าเพิ่มแล้วก็เสียสิทธิ์หักภาษีซื้อไปอีกส่วนหนึ่ง เงินที่หายไปนี้ไม่มีใครมาบอกเราเพราะมันไม่ใช่ค่าปรับ ไม่มีจดหมายส่งมา มันแค่หายไปเงียบๆ ทุกปี

เอกสารที่ใช้ได้ไม่จำเป็นต้องเป็นใบกำกับภาษีเสมอไป ร้านเล็กที่ไม่ได้จดภาษีมูลค่าเพิ่มก็ออกเอกสารให้เราได้ สิ่งที่เอกสารควรมีคือชื่อและที่อยู่ของผู้ขาย วันที่ รายการสินค้าหรือบริการที่ชัดเจน จำนวนเงิน และชื่อผู้ซื้อที่เป็นบริษัทของเรา ถ้าร้านไม่มีบิลเลยให้ถามผู้ทำบัญชีว่าในกรณีของกิจการเราควรทำเอกสารประกอบอย่างไร เพราะแต่ละกรณีมีวิธีจัดการต่างกัน อย่าตัดสินใจเองว่าไม่มีก็ไม่เป็นไร

นิสัยที่ช่วยได้จริงมีสามอย่าง อย่างแรกคือถ่ายรูปใบเสร็จทันทีที่ได้รับโดยไม่รอกลับถึงออฟฟิศ เพราะใบเสร็จความร้อนจะจางจนอ่านไม่ออกภายในไม่กี่เดือนและเราจะลืม อย่างที่สองคือมีที่เก็บที่เดียว จะเป็นซองในกระเป๋า กล่องบนโต๊ะ หรืออัลบั้มในมือถือก็ได้ขอให้มีที่เดียวและใช้มันทุกครั้ง ส่วนอย่างที่สามคือส่งให้ผู้ทำบัญชีทุกเดือนไม่ใช่ทุกปี เพราะการส่งเป็นก้อนใหญ่ตอนสิ้นปีทำให้ทั้งเราและเขาทำงานหนักกว่าที่ควร และหลายรายการจะจำไม่ได้แล้วว่าซื้ออะไร

หลายคนมองว่าการขอใบเสร็จเป็นความยุ่งยาก ลองมองใหม่ว่ามันคือส่วนลด เพราะทุกใบเสร็จที่เก็บได้คือค่าใช้จ่ายที่หักได้และเงินภาษีที่ประหยัดไป เมื่อคิดแบบนี้การเดินกลับไปขอใบเสร็จอีกครั้งจะรู้สึกคุ้มขึ้นทันที